Łagodne zaburzenia poznawcze (MCI) mogą zakłócać sen, a zły sen może pogorszyć pogorszenie funkcji poznawczych. Tworzy to błędne koło, dlatego ważne jest, aby aktywnie reagować na problemy ze snem. Niezależnie od tego, czy podejrzewasz formalne zaburzenia snu, czy po prostu masz trudności z wystarczającym wypoczynkiem, proste zmiany i interwencje medyczne mogą znacząco poprawić zarówno jakość snu, jak i funkcje poznawcze.
Połączenie między MCI a snem
Zdrowie mózgu zależy od skutecznego oczyszczenia podczas snu. Podczas odpoczynku mózg pozbywa się toksyn, które gromadzą się w ciągu dnia. W MCI i chorobie Alzheimera proces ten może zostać zakłócony, co oznacza, że zaburzenia snu mogą przyspieszyć pogorszenie funkcji poznawczych. Szczególnie szkodliwy jest bezdech senny, czyli stan, w którym podczas snu wielokrotnie zatrzymuje się i rozpoczyna oddech.
Bezdech senny nie zawsze jest oczywisty. Wiele starszych osób cierpiących na tę chorobę nie odczuwa senności w ciągu dnia, dlatego badania są niezwykle istotne dla osób cierpiących na MCI. Inne częste problemy to zespół niespokojnych nóg (RLS), który powoduje gwałtowne ruchy nóg i bezsenność, która utrudnia zasypianie i zasypianie.
Badanie przeprowadzone na 80 osobach z MCI wykazało, że osoby z zaburzeniami snu wypadły gorzej w testach poznawczych, szczególnie w zakresie uwagi, języka i rozwiązywania problemów.
Praktyczne kroki na poprawę snu
Nie potrzebujesz diagnozy, aby poprawić swój sen. Oto skuteczne strategie:
- Aktywność fizyczna: Regularne ćwiczenia mogą poprawić jakość snu. Kluczem jest konsekwencja: znajdź aktywność, która sprawia Ci przyjemność i się jej trzymaj.
- Ekspozycja na światło: Maksymalizuj ekspozycję na światło dzienne. Może to oznaczać spędzanie czasu na świeżym powietrzu lub korzystanie z oświetlenia przez 20 do 40 minut.
- Terapia poznawczo-behawioralna (CBT): Ta terapia rozmową pomaga zidentyfikować i zmienić zachowania zakłócające sen. Badania pokazują, że jest bardzo skuteczny, nawet u osób z MCI. Badanie przeprowadzone na 60 osobach z MCI i bezsennością wykazało, że CBT-I doprowadziło do poprawy snu i funkcji poznawczych trzy i sześć miesięcy po interwencji.
- Interwencje medyczne: Jeśli zmiany stylu życia nie są wystarczające, skonsultuj się z lekarzem w sprawie możliwości leczenia. Może to obejmować leczenie podstawowych schorzeń, takich jak RLS, lub ostrożne stosowanie leków. W przypadku bezdechu sennego sprawdzonym rozwiązaniem są aparaty CPAP (ciągłe dodatnie ciśnienie w drogach oddechowych). Nowe metody leczenia, takie jak nieinwazyjna stymulacja mózgu (rTMS), również dają obiecujące wyniki, a jedno z badań wykazało poprawę snu i funkcji poznawczych po sześciu tygodniach leczenia.
Co mówią eksperci
„W dzisiejszych czasach wiele możemy zrobić w sprawie snu” – mówi Vinnie Pao, lekarz medycyny, neurolog i specjalista medycyny snu w Cleveland Clinic. „Skonsultuj się ze specjalistą od snu, a zobaczymy, co możemy dla Ciebie zrobić”.
Doktor Daniel Callow z Johns Hopkins Institute of Medicine podkreśla, że ćwiczenia są skuteczne tylko wtedy, gdy faktycznie je wykonujesz. „Najlepsza aktywność to ta, której się trzymasz”.
Kiedy udać się do lekarza
Jeśli odczuwasz senność w ciągu dnia, chrapiesz lub masz problemy ze snem pomimo wystarczającej ilości godzin snu, porozmawiaj ze swoim lekarzem. Nawet jeśli uważasz, że śpisz prawidłowo, warto omówić to z pracownikiem służby zdrowia, zwłaszcza jeśli cierpisz na MCI.
Lekarz może zapytać o Twoje nawyki związane ze snem i zalecić wykonanie badań w kierunku zaburzeń snu, takich jak bezdech. Nie wahaj się szukać pomocy: połączenie zmian stylu życia i ukierunkowanego leczenia może znacząco poprawić zarówno sen, jak i funkcje poznawcze.
Wniosek: Nadanie priorytetu senowi ma kluczowe znaczenie w zarządzaniu MCI. Proste kroki w połączeniu z opieką medyczną mogą chronić zdrowie poznawcze i poprawić jakość życia.
